Güneş enerjisinde yeni dönem başlıyor. Saatlik mahsuplaşma zorunlu hale gelirken, fazla üretimin satışı sınırlandırılıyor. Yatırımcıya 10 yıllık gelir güvencesi ve esnek tüketim modeli sunuluyor.

Lisanssız elektrik üretimine ilişkin yönetmelikte önemli değişiklikler geliyor. Özellikle güneş enerjisi yatırımı yapan sanayi tesisleri, işletmeler ve bireysel üreticileri yakından ilgilendiren taslak, hesaplama yöntemini ve fazla enerjinin kullanım şeklini düzenleyecek. Saatlik mahsuplaşma tüm sistemde net şekilde uygulanacak. Yani tesisler artık ürettikleri ve tükettikleri elektriği saat saat karşılaştıracak. Gündüz çok üretip gece tüketen işletmelerde dengesizlik daha belirgin hale geleceği için, GES kurarken doğru kapasite seçimi kritik olacak. Böylece elektrik maliyetleri, tarifeler ve şebeke üzerindeki yük hafifleyecek. Tüketimden fazla üretilen elektrik artık satılamayacak. Bu fazla enerji bedelsiz olarak YEKDEM’e aktarılacak. Ancak 50 kW altındaki mesken tipi GES sahipleri için bu sınırlama uygulanmayacak. Bu adım, büyük kapasiteli tesis kurup sisteme satış yapmayı planlayan işletmeleri doğrudan etkileyecek. Bunun yanında yatırımcı da desteklenecek. Uygun projelerde ihtiyaç fazlası enerji 10 yıl boyunca devlet tarafından satın alınacak. On yılın sonunda yeni fiyat ve koşulları Cumhurbaşkanı belirleyecek. Böylece yatırımcı, en az 10 yıllık gelir güvencesine sahip olacak. Ödeme sistemi de yeniden düzenleniyor. Görevli tedarik şirketlerinin yapacağı ödemelerin 3 iş günü içinde tamamlanması zorunlu hale geliyor. Gecikme olursa ceza uygulanacak. Bu özellikle krediyle GES yatırımı yapan KOBİ’lerin nakit akışını koruyacak.

KAYIT DIŞINA SERT YAPTIRIM

Taslak, farklı bölgelerde tesisleri bulunan yatırımcılara da yeni bir kapı açıyor. Yatırımcı farklı dağıtım bölgelerindeki tüketim noktalarını tek bir üretim tesisine bağlayabilecek. Böylece zincir mağazalar, lojistik firmaları ve çoklu tesis sahibi işletmeler için daha esnek bir tüketim modeli oluşacak. Kayıt dışı işletmelere de sert bir düzenleme geliyor. Sektörde güvenli ve düzenli işleyişi sağlamak için kabulü yapılmadan çalıştığı tespit edilen tesisler şebekeden hemen ayrılacak ve 60 gün içinde tamamen sökülecek. Bu kişiler 3 yıl boyunca yeni başvuru yapamayacak. Bireysel kullanıcılar açısından büyük değişiklik yok. Mesken tipi üreticilerin satış istisnasının korunması ve ödeme sistemindeki iyileştirmeler, küçük üreticiler için daha güvenli bir gelir yapısı sağlayacak.

HER SAATE AYRI DEĞERLENDİRME

Bir fabrikanın gündüz saatlerinde 100 kWh, gece ise 80 kWh elektrik tükettiği, çatısındaki GES’in ise yalnızca gündüz 150 kWh ürettiği düşünüldüğünde, eski uygulamada gündüz üretilen fazla elektrik gece tüketimine yazılabildiği için fabrikanın gündüz fazlası gece harcamasını azaltabiliyordu. Yeni taslağa göre ise artık her saat ayrı ayrı değerlendirilecek. Gündüz üretilen 50 kWh’lik fazla enerji gece kullanımına aktarılamayacak, yalnızca sisteme verilebilecek. Gece tüketilen 80 kWh’in tamamı şebekeden satın alınacak.

Merve Safa Akıntürk / YENİŞAFAK